مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران اقتصاد و برنامه ریزی شهری 2821-2118 8 1 2027 03 21 Identification and categorization of smart housing indicators: A systematic review and a conceptual framework based on the IPO model شناسایی و دسته‌بندی شاخص‌های مسکن هوشمند: مرور سیستماتیک و ارائۀ چارچوب مفهومی مبتنی بر مدل IPO 4 18 247801 10.22034/uep.2026.587450.1928 FA فاطمه‌سادات حسینی آذرخوارانی دانشجوی کارشناسی‌ارشد، گروه برنامه‌ریزی‌ شهری، دانشکدۀ هنر و معماری‌، دانشگاه تربیت ‌مدرس، تهران، ایران‌ حمیدرضا صارمی دانشیار، گروه شهرسازی، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران‌ 0000-0002-3625-7268 خاطره مغانی رحیمی دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه تربیت ‌مدرس، تهران، ایران‌ 0000-0002-1791-797X پری‌چهر رشیدقلم دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی، دانشکدۀ هنر و معماری، دانشگاه تربیت ‌مدرس، تهران، ایران‌ Journal Article 2026 06 19 As technology becomes embedded in everyday life at an unprecedented pace, smart housing has emerged as an undeniable necessity for the future of human habitation. By enabling a deeper understanding of needs, optimizing resources, and substantially enhancing quality of life, smart housing can respond to the complex challenges of the twenty-first century. Accordingly, this study aimed to identify and systematically review smart housing indicators, categorize the identified criteria, and develop a conceptual framework based on the IPO (input–process–output) model to organize these indicators.<br>The study employed a review-based approach, using a systematic literature review for data collection and categorical content analysis for data analysis. Focusing on smart housing indicators, the study examined five main dimensions: environmental sustainability and energy efficiency, technical efficiency and smart building infrastructure, digital security and trust, user-centeredness and residential quality of life, and governance and economic value.<br>A systematic review of literature indexed in Scopus indicates that smart housing indicators can be organized within an integrated input–process–output framework. User-centered inputs, including technology acceptance, ease of use, lifestyle compatibility, and quality-of-life enhancement, support smart processes such as technical efficiency, infrastructure integration, digital security, and smart monitoring. These processes ultimately generate meaningful micro- and macro-level outputs, including improved quality of life, service transparency, economic value, environmental sustainability, and energy efficiency.<br>The findings further indicate that smart housing is not limited to applying emerging technologies in buildings but finds meaning in the interaction among environmental sustainability, technical efficiency, digital security, user-centeredness, and urban governance. در عصر حاضر که فناوری با سرعتی بی‌سابقه در زندگی روزمره تنیده‌ می‌شود، «مسکن ‌هوشمند» به ضرورتی انکارناپذیر برای آیندۀ زیست‌بشر بدل شده ‌است. این تحول قادر است با ادراک عمیق نیازها، بهینه‌سازی منابع و ارتقای چشمگیر کیفیت ‌زندگی، به چالش‌های پیچیدۀ قرن ‌بیست‌ویکم پاسخ دهند. به ‌همین‌منظور پژوهش حاضر با هدف شناسایی و مرور شاخص‌های مسکن ‌هوشمند با روش‌ سیستماتیک و بازخوانی از معیارها و دسته‌بندی آن‌ها و ارائۀ یک چارچوب‌ مفهومی مبتنی بر مدل IPO (وروی، فرایند، خروجی) برای سازمان‌دهی این شاخص‌ها انجام شده ‌است. روش ‌تحقیق در این پژوهش مروری بوده و برای جمع‌آوری داده‌ها از روش مرور سیستماتیک و برای تحلیل آن‌ها از شیوۀ تحلیل ‌محتوای ‌مقوله‌ای استفاده ‌شده ‌است. این پژوهش با تمرکز بر تحلیل شاخص‌های مسکن‌ هوشمند، پنج بعد اصلی شامل پایداری ‌محیطی و کارایی‌ انرژی، کارایی‌ فنی و زیرساخت ‌هوشمند ساختمان، امنیت و اعتماد ‌دیجیتال، کاربرمحوری و کیفیت‌ زندگی ‌سکونتی و حکمرانی و ارزش ‌اقتصادی را مورد بررسی قرار داد. مرور نظام‌مند ‌ادبیات در پایگاه Scopus نشان می‌دهد شاخص‌های مسکن ‌هوشمند را می‌توان در چارچوبی منسجم از ورودی، فرایند و خروجی سازمان داد؛ به ‌گونه‌ای که ورودی‌های مبتنی بر کاربرمحوری، همچون پذیرش ‌فناوری، سهولت‌ استفاده، سازگاری با سبک‌ زندگی و ارتقای‌ کیفیت ‌زندگی، زمینه‌ساز شکل‌گیری فرایندهای ‌هوشمند، ازجمله کارایی‌ فنی، یکپارچگی‌ زیرساختی، امنیت ‌دیجیتال و پایش‌ هوشمند می‌شوند. این فرایندها نیز در نهایت به خروجی‌هایی معنادار در سطوح خرد و کلان، مانند بهبود ‌کیفیت ‌زندگی، افزایش‌ شفافیت‌ خدمات، ارتقای ارزش‌ اقتصادی، پایداری ‌محیطی و کارایی‌ انرژی منتهی می‌شوند. همچنین، یافته‌های ‌پژوهش بیانگر آن است که مفهوم مسکن ‌هوشمند فقط به به‌کارگیری فناوری‌های نوین در ساختمان محدود‌‌ نمی‌شود، بلکه در تعامل ‌هم‌زمان میان ابعاد پایداری ‌محیطی، کارایی‌ فنی، امنیت ‌دیجیتال، کاربرمحوری و حکمرانی‌ شهری معنا پیدا می‌کند. https://www.juep.net/article_247801_b4f0f0c6cc061ac548df9d6624aeae6e.pdf